Mary Shelley (2017)

Genel Bakış

Mary Shelley, 2017 yapımı bir dönem dramasıdır ve edebiyat tarihinin en özgün ve karanlık eserlerinden biri olan "Frankenstein"ın yazarı Mary Wollstonecraft Shelley'nin gençlik yıllarına ışık tutar. Filmin yönetmen koltuğunda Suudi Arabistanlı sinemacı Haifaa al-Mansour oturuyor; al-Mansour, kendi ülkesinde kadın yönetmen olarak açtığı yollarla tanınan bir isim olarak bu projede de bir kadının yaratıcı mücadelesini ele alıyor. Elle Fanning, genç Mary'yi canlandırırken, Percy Bysshe Shelley rolünde Douglas Booth izleyici karşısına çıkıyor. Film, 19. yüzyıl İngiltere'sinin katı toplumsal normları içinde, genç bir kadının nasıl bir edebiyat devi haline geldiğini anlatmaya çalışıyor.

Yapım, klasik bir biyografik film formatını kullanarak Mary Shelley'nin ailesiyle olan ilişkisinden, Percy Shelley ile tanışmasına, aşk hayatındaki fırtınalı dönemlerden edebiyat çevresindeki tartışmalı arkadaşlıklara kadar geniş bir yelpazede hayatını konu ediyor. Görsel olarak dönemin atmosferini başarıyla yakalayan film, kostüm ve set tasarımıyla da izleyiciyi 1800'lerin İngiltere ve İsviçre'sine taşıyor.

Konu

Genç Mary Wollstonecraft, feminist yazar bir annenin kızı olarak entelektüel bir ortamda büyümüş, ancak annesinin ölümünden sonra babasıyla ve üvey annesiyle çekişmeli bir hayat sürmektedir. Yazma tutkusunu babasının kitapçısında geçirdiği zamanlarda besleyen Mary, tanıştığı şair Percy Shelley ile yasak bir aşk yaşamaya başlar. Bu ilişki, toplumun ve ailesinin baskılarına rağmen ilerler ve Mary'yi büyük fedakarlıklar yapmaya iter.

Film, çiftin İsviçre'de dönemin ünlü şairi Lord Byron ile birlikte geçirdiği meşhur yaz tatilini de merkezine alır. Bu buluşma, edebiyat tarihinde dönüm noktası sayılan bir gecenin, yani "Frankenstein" hikâyesinin doğuşunun temellerini oluşturur. Mary'nin kişisel kayıpları, ihanetler, toplumsal dışlanmışlık ve kadın olmanın getirdiği kısıtlamalarla harmanlanan bu süreç, onu edebiyatın en özgün canavarlarından birini yaratmaya götürür. Film, gerçek yaşam olaylarıyla kurgusal esneklikleri birleştirerek Mary'nin iç dünyasına odaklanan duygusal bir yolculuk sunar.

Neden İzlenmeli?

Mary Shelley, sadece bir yazarın biyografisini anlatmakla kalmayıp, aynı zamanda 19. yüzyılda bir kadının sanatçı kimliğini nasıl inşa ettiğini gösteren güçlü bir anlatı sunuyor. Elle Fanning'in performansı, karakterin hem naif hem de kararlı yönlerini dengeli bir şekilde yansıtarak filmi taşıyan en önemli unsurlardan biri haline geliyor. Dönem filmlerine ilgi duyanlar için görsel şölen niteliğinde kostüm ve mekan tasarımları da izleyiciyi tatmin edecek düzeyde.

Ayrıca "Frankenstein" romanının doğuş hikâyesine dair merak duyanlar için bu film, o yaratım sürecinin ardındaki kişisel travmaları ve ilham kaynaklarını keşfetme fırsatı sunuyor. Kadın yazarların tarih boyunca karşılaştığı zorluklara dair anlatılan hikâye, günümüz izleyicisi için de hâlâ yankı bulan temalar barındırıyor. Feminist bakış açısıyla harmanlanmış bu dönem draması, edebiyat ve tarih meraklıları için keyifli bir izleme deneyimi vadediyor.

Kimler İçin Uygun?

Bu film, öncelikle klasik edebiyat ve gotik roman geleneğine ilgi duyan izleyiciler için idealdir. "Frankenstein" romanını okumuş veya bu eserin kültürel etkisine meraklı olanlar, hikâyenin arkasındaki gerçek insan draması ile tanışmaktan keyif alacaktır. Dönem dramalarını seven, kostüm tasarımı ve tarihi atmosfere önem veren izleyiciler de filmden zevk alacaktır.

Aynı zamanda kadın yazarların ve sanatçıların tarihsel mücadelelerine ilgi duyan, feminist temalı hikâyeleri takip eden izleyiciler için bu film önemli bir kaynak niteliğinde. Ancak aksiyon veya hızlı tempolu anlatılar bekleyenler için film daha ağır ve dramatik bir tempoda ilerlediğinden hayal kırıklığı yaratabilir. Duygusal derinliği olan, karakter odaklı hikâyelerden hoşlananlar bu yapımdan tatmin olacaktır.

Artılar ve Eksiler

Artılar:

1. Elle Fanning'in Mary Shelley karakterine getirdiği derinlikli ve inandırıcı performans, filmi izlenir kılan en önemli unsur.

2. Dönem atmosferini başarıyla yansıtan kostüm, set tasarımı ve görsel yönetim, izleyiciyi 19. yüzyıla taşıyor.

3. Kadın bir yazarın edebiyat dünyasında yer edinme sürecini feminist bir bakış açısıyla ele alması, filme özgün bir değer katıyor.

Eksiler:

1. Anlatım tempo olarak bazı bölümlerde ağır kalabiliyor, bu da bazı izleyiciler için sürükleyicilikten uzaklaşabiliyor.

2. Gerçek hayat olaylarının kurgusal biçimde sadeleştirilmesi, tarihe meraklı izleyiciler tarafından yüzeysel bulunabiliyor.

Tür ve Ton

Mary Shelley, dönem draması ve biyografik film türlerinin kesişiminde yer alıyor. Film, gotik edebiyatın atmosferinden esinlenen görsel motifler kullanırken, ana anlatı çizgisinde daha çok romantik drama ve kişisel gelişim hikâyesine odaklanıyor. Ton olarak melankolik, düşündürücü ve zaman zaman dramatik gerilimlerle bezeli bir yapı sunuyor.

Filmin genel havası, dönem filmlerinde sık görülen ağır ve ölçülü bir anlatım tarzını benimsiyor. Aşk, kayıp, toplumsal baskı ve yaratıcılık temaları arasında gezinen film, izleyiciye hem duygusal hem de entelektüel bir deneyim sunmaya çalışıyor. Karanlık ve gotik unsurlar, özellikle "Frankenstein" hikâyesinin doğuşuna dair sahnelerde daha belirgin hale geliyor.

Süre ve İzleme Deneyimi

Film, yaklaşık 2 saatlik bir sürede izleyiciyi Mary Shelley'nin gençlik yıllarına götürüyor. Bu süre içinde anlatı, karakterin duygusal ve entelektüel gelişimine odaklanarak ilerliyor. İzleme deneyimi, sabırlı ve dönem dramalarına aşina izleyiciler için daha tatmin edici olacaktır; çünkü film hızlı tempolu bir anlatım sunmak yerine karakter gelişimine zaman ayırıyor.

Benzer Yapımlar

• Bright Star (2009) – Şair John Keats'in aşk hikâyesini anlatan bu film, benzer bir dönem draması atmosferi sunuyor.

• The Duchess (2008) – Toplumsal baskılar altında bir kadının mücadelesini konu alan başka bir dönem dramasıdır.

• A Portrait of a Lady on Fire / Ateşte Kadın Portresi (2019) – Kadın sanatçıların ve aşkın merkezde olduğu güçlü bir dönem filmi.

• Colette (2018) – Ünlü yazar Colette'in edebiyat dünyasındaki mücadelesini anlatan biyografik bir dram.

• The Invisible Woman (2013) – Charles Dickens'ın hayatındaki gizli aşkı konu alan bir başka edebi biyografi filmi.

• Vanity Fair (2004) – Dönem draması sevenler için klasik bir edebiyat uyarlaması.

Son Değerlendirme

Mary Shelley, edebiyat tarihine damga vurmuş bir eserin ardındaki insan hikâyesini merak edenler için değerli bir yapım. Film, Elle Fanning'in performansıyla ve dönem atmosferine sadık görsel diliyle izleyicisine tatmin edici bir deneyim sunuyor. Her ne kadar tempo bazı noktalarda ağır kalsa da, karakter odaklı anlatısı ve feminist bakış açısıyla harmanlanmış dramatik yapısı, dönem filmi severler için tavsiye edilebilir bir seçenek olarak öne çıkıyor. "Frankenstein" hikâyesinin doğuşuna dair meraklı olanlar için de keşfedilmeye değer bir yapım.